شبهه­ی خرافه در بحث مهدویّت به این معناست که مهدی یک اسطوره و یک شخصیّت افسانه­ای و موهوم است که ساخته و پرداخته­ی ذهن شیعیان است؛ مباحثِ پیرامون او خیالبافی بوده و و جود خارجی ندارد.

اگر این نوع نگرش را در طول تاریخِ چند قرن گذشته مورد برّرسی قراردهیم در می­یابیم که ریشه­ی این نوع تفکّر در نوشته­های « ابن خلدون» بوده و پس از آن مستشرقین به تبع او و بعدها برخی روشنفکران داخلِ جهان اسلام به تبعِ مستشرقین ، به این شبهه دامن زده اند و کتابها و نوشته­هایی در این موضوع بجا گذاشته اند که در برخی از آنها به این تبعیت از ابن خلدون و یا مسشترقین اعتراف شده است (مانند کتاب بهائیگری و کتاب المهدیه فی اللاسلام)و در برخی دیگر، این تقلید در هاله ای از ابهام باقی مانده است.

شاید به­توان زمینه­ی بوجود آمدن این شبهه را در ذهن ابن خلدون و نیز مستشرقین ، واکنش آنها نسبت به حوادث تاریخیِ هم عصر آنان دانست . به عنوان اوّلین نمونه می توان به فردی به نام «المهدی بالله» سرسلسله­ی فاطمیّونِ مصر ( 296 تا 576 )اشاره کرد . وی حکومت شیعی در مصر و شمال آفریقا بنا نهاد و شهر مهدیه را ساخت. در چنین شرایطی ، ابن خلدون در مقدّمه­ی معروف خود به بحث مهدی و مهدویّت پرداخته است و به نحوی مبهم و غیر قابل قبول در احادیثِ مهدویت جرح کرده است؛ طوری که به نظر می رسد تمام احادیث مهدویت را برای خراب کردن « مهدی فاطمی =المهدی بالله» زیر سؤال برده است ؛ هرچند که در لابلای سخنانش باز اعترافاتی به اصالت مهدویت دارد.( مقدمه ابن خلدون ، داراحیاء التراث العربی،چاپ4، بیروت، ص 311-330 )

نمونه­ی دیگر ، شرقشناسی است یهودی الاصل به نام « دارمستتر» که شاید زودتر از بقیه­ی شرقشناسان مأموریت یافت درباره­ی مهدویّت تحقیق کند ، او در گیرو دار جنگهای یکی از مدعیان مهدویت در سودان به نام « محمد احمد سودانی =مهدی سودانی» با ارتش انگلیس و مصر مأموریت یافت در ارتباط با عقیده­ی مهدویت تحقیقاتی را انجام داده و حاصل این تحقیقات در کتابی به نام « مهدی از صدر اسلام تا قرن 13 هجری» چاپ شده است.

وی با یک جهت گیری منفی که حاصل یک جنگ خونین است ، مهدویت را مورد بررسی قرار داده است لذا ناگفته پیداست که چه تصویر مخدوشی از مهدویت پیدا خواهد شد چراکه نمونه مهدی در ذهن او همان « مهدی نمای سودانی » است .

اما آنان که مهدویت را ساخته­ی ذهن شیعه می دانند ،  چه آنان که از اساس آنرا خرافه خواندند و چه آنان که احادیث مهدویت را ضعیف معرفی کرده اند ، حتی به قطعی ترین متون اسلامی رجوع نکرده اند چراکه اعتقادی را نادیده گرفته اند که بین تمامی فرق اسلامی فراگیر است و در قرآن و روایات فریقین اشارات فراوانی به آن شده است. با آنکه ما در ضمن بخش الف ، علت تاریخی هذیان گوییهای ابن خلدون و مستشرقین را در باب مهدویت تا حدی روشن کردیم اما  از آنجاکه بهترین پاسخ برای اثبات اصالت مهدویت دراسلام ، استناد آن به آیات و روایات است ، به این منظور به سراغ قرآن و احادیث می رویم :

1. مهدویت در قرآن :

آیات بسیاری در قرآن اشاره به مهدویت دارند ( تنها سید هاشم بحرانی به 120 آیه در باب مهدی اشاره می کند ). در اینجا به دو نمونه اکتفا می کنیم :

• هُوَ الَّذي أَرْسَلَ رَسُولَهُ بِالْهُدى‏ وَ دينِ الْحَقِّ لِيُظْهِرَهُ عَلَى الدِّينِ كُلِّهِ وَ لَوْ كَرِهَ الْمُشْرِكُون‏ (صف:9)

اوست كه رسول خدا خود را با هدايت و دين حق فرستاد تا بر تمامى اديان غالب گرداند، گر چه مشركان كراهت داشته باشند.(صف:9)

علامه ابو عبدالله محمدبن یوسف گنجی شافعی در کتاب « البیان فی اخبار صاحب الزمان » صفحه 103 می گوید: سعیدبن جوبیر در تفسیر این آیه گفته است که منظور ، مهدی است که از عترت فاطمه  سلام الله علیها ست .

• وَ قُلْ جاءَ الْحَقُّ وَ زَهَقَ الْباطِلُ إِنَّ الْباطِلَ كانَ زَهُوقا

و بگو: حق آمد و باطل رفت زيرا كه باطل رفتنى و نابودشدنى است. (اسراء:81)

امام باقر در تفسیر این آیه فرمودند: هنگام ظهور قائم علیه السلام ، دولت باطل نابود و برکنار شود. ( بحار ج13،ص18)

1. روایات اهل سنت :روایات مختلفی در کتب معتبر اهل سنت از جمله صحیح بخاری ، مسند حنبل و ... در باره مهدویت وجود دارد که دراینجا به دو نمونه اکتفا می کنیم: 

• مسند حنبل :

رسول خدا فرمودند : قیامت برپا نمی شود تا اینکه زمین از دشمنی و ظلم پر شود که در این هنگام فردی ازسلاله من خروج کند و آن را از عدل پر کند.

• مسند حنبل، ج1،ص84 :

رسول خدا فرمودند: مهدی از ما خاندان است و خداوند کار قیام او را یکشبه اصلاح کند.

1. نظر اجماعی علمای اسلام در باره اصالت مهدویت :

علی رغم آنچه مستشرقین و تابعین آنها گفتند اهل تسنن به احادیث مهدویت در کتب خود متذکر شده اند :

الف ) علی محمد علی دخیّل درکتاب الامام المهدی نام 50  نفر از صحابه را که احدیث مهدویت از رسول خدا نقل کرده اند ذکر می کند.

ب) 144 نفر از دانشمندان سنی در معاجم حدیثی خود و یا تفاسیر خود از پیامبر درباره مهدی رواین کرده اند که در برخی از این کتب فصلی به این موضوع اختصاص یافته:

مانند: ابن طولون در کتاب الائمه اثنی عشر، برزنجی در کتاب الاشاعه ، صبان در کتاب اسعاف الراغبین ، شعرانی در کتاب الیواقیت و الجواهر ، ابن حجر در کتاب الفتاوی الحدیثه و دهها عالم سنی دیگر که به جهت اختصار ذکر نشد.

لذا اصالت مهدویت در اسلام روشن است و ریشه این شبهه را باید در خصومت و یاجهل مدعیان این شبهه جستجو کرد

والسلام.